Las Almindingen

Las Almindingen to jedno z najpiękniejszych i najbardziej fascynujących miejsc na Bornholmie. To największy las wyspy – sam państwowy kompleks ma blisko 2500 hektarów, a z przyległymi lasami około 6000 hektarów – z żubrami sprowadzonymi z Polski, najwyższym wzgórzem Rytterknægten, Doliną Echa i ruinami średniowiecznej warowni. Almindingen jest doskonałym miejscem na wędrówki piesze, rowerowe, a także na relaksujący wypoczynek wśród natury.

Las Almindingen

Almindingen leży w samym środku Bornholmu i jest największym lasem wyspy – sam państwowy kompleks ma blisko 2500 ha, a razem z przyległymi lasami i wrzosowiskami zielony pas zajmuje około 6000 ha. Trudno uwierzyć, że jeszcze dwieście lat temu było tu niemal bezdrzewne pastwisko. Las sadzono od początku XIX wieku, a dziś rosną w nim buki, dęby, świerki i sosny, między którymi kryją się jeziora, skalne wąwozy, ruiny warowni i jedyne na Bornholmie żubry.

Przez Almindingen prowadzi gęsta sieć ścieżek pieszych, szlaków rowerowych i leśnych duktów. Można tu spędzić godzinę w drodze między wybrzeżami albo cały dzień, łącząc kilka atrakcji w jedną pętlę. Las jest otwarty przez cały rok, a wstęp i parkingi są bezpłatne.

Żubry z Polski

Najbardziej niezwykłymi mieszkańcami Almindingen są żubry. W 2012 roku przywieziono tu z Polski pierwsze siedem zwierząt i wypuszczono je na ogrodzony wybieg o powierzchni około 200 ha. Projekt miał być próbą, ale okazał się sukcesem: stado się powiększyło, a zwierzęta zostały na stałe. Mówi się nawet o powiększeniu wybiegu.

Żubry żyją w ogrodzonej części lasu, ale do wybiegu prowadzą szlaki – w tym specjalna trasa Bisonstien – oraz punkty obserwacyjne. Wybieg jest duży i zwierzęta nie zawsze pokazują się przy ogrodzeniu; największą szansę na spotkanie daje wczesny ranek i wieczór. Do wnętrza wybiegu nie wolno wchodzić poza wyznaczonymi przejściami, a żubrów nie wolno dokarmiać.

Rytterknægten – dach Bornholmu

W Almindingen wznosi się najwyższy punkt wyspy – Rytterknægten, 162 m n.p.m. Na szczycie stoi kamienna wieża widokowa Kongemindet. Z jej tarasu widać korony drzew aż po horyzont, a przy dobrej widoczności także morze po obu stronach wyspy. Na szczyt można podjechać samochodem pod sam parking albo dojść pieszo z Doliny Echa.

Ekkodalen – Dolina Echa

W południowej części lasu ciągnie się Ekkodalen – najdłuższa dolina szczelinowa Bornholmu, zamknięta z jednej strony pionową ścianą granitu wysoką na około 20 m. Jeśli zawołasz w stronę skał, usłyszysz echo. Nieco dalej znajduje się wodospad Gedebæksfaldet, który spada kaskadami z wysokości około 22,5 m. Najokazalej wygląda wiosną i po deszczach.

Głaz Rokkestenen – gdzie go szukać

W wielu opisach Almindingen pojawia się Rokkestenen – kołyszący się głaz narzutowy. Na Bornholmie są jednak trzy takie kamienie. Największy i najbardziej znany, ważący około 35 ton, leży w Paradisbakkerne, około 3 km na północny zachód od Nexø. Mniejszy rokkesten znajduje się w Almindingen, a trzeci na wrzosowisku Rutsker Højlyng. Paradisbakkerne to osobny, prywatny teren leśny na wschodzie wyspy, do którego z Almindingen jedzie się około 15 minut.

Ruiny warowni: Lilleborg i Gamleborg

W lesie zachowały się ślady dwóch dawnych twierdz. Lilleborg to ruiny średniowiecznej warowni królewskiej na skalistym cyplu nad jeziorem Borresø. Zamek zniszczono w XIII wieku, ale resztki murów i położenie nad wodą wciąż robią wrażenie. Gamleborg jest starszy – to gród obronny z czasów wikingów i wczesnego średniowiecza, w którym mieszkańcy okolicy chronili się przed najazdami. Z obu miejsc prowadzą oznakowane ścieżki, a na trasie Kongens Borge można odwiedzić je podczas jednego spaceru.

Między drzewami natrafisz też na starsze ślady: kurhany i kamienne kręgi z epoki brązu i żelaza, rozsiane po całej środkowej części wyspy. Więcej o historii Bornholmu opowiada Muzeum Bornholmskie w Rønne.

Szlaki piesze i rowerowe

  • Ekkodalen i wodospad – krótki, płaski spacer od parkingu przy Ekkodalshuset, 30–90 minut.
  • Ekkodalen – Rytterknægten – pętla na 2–3 godziny, łącząca dolinę z wieżą widokową.
  • Kongens Borge – trasa przez ruiny Lilleborg i Gamleborg.
  • Bisonstien – szlak wzdłuż wybiegu żubrów z punktami obserwacyjnymi.
  • Rowerem – przez las prowadzą regionalne trasy rowerowe, a szutrowe drogi leśne nadają się na rower trekkingowy. Uwaga: z wybrzeża do Almindingen jedzie się cały czas lekko pod górę.

Dojazd i praktyczne informacje

Almindingen leży 20–25 minut samochodem z Rønne, Nexø, Svaneke i Gudhjem. Główne parkingi są przy Ekkodalen, przy Rytterknægten i w pobliżu wybiegu żubrów. Latem przy Ekkodalen działa kawiarnia, a w lesie są wyznaczone miejsca na ognisko i schrony do nocowania (duń. shelter). Psy wolno wprowadzać na smyczy. Przez las przejeżdżają autobusy BAT, ale rozkład warto sprawdzić wcześniej, bo poza sezonem kursy są rzadkie.

Almindingen to dobry pomysł na dzień, gdy nad wybrzeżem wieje albo pada – pod drzewami jest spokojniej, a latem chłodniej. Gotowe trasy z Almindingen w roli głównej znajdziesz w planie zwiedzania Bornholmu, pozostałe atrakcje wyspy w artykule Bornholm – co zobaczyć?, a położenie lasu na tle całej wyspy pokazuje nasza mapa Bornholmu.